ΕΕ: Πώς επηρεάζονται οι αγροτικές αγορές από τη ρωσική εισβολή

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία έχει διαταράξει σημαντικά τις παγκόσμιες αγροτικές αγορές, ιδιαίτερα καθώς η Ρωσία και η Ουκρανία υπήρξαν σημαντικοί εξαγωγείς σιτηρών, καλαμποκιού, ελαιούχων σπόρων (ιδίως ηλίανθων) και λιπασμάτων.

Το γεγονός αυτό έχει προσθέσει περαιτέρω αστάθεια στις αγορές, με αποτέλεσμα τις απότομες αυξήσεις των τιμών για βασικά αγροτικά προϊόντα και κόστος παραγωγής (εισροές).

Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, το πρώτο τρίμηνο του 2022 (1ο τρίμηνο 2022), η μέση τιμή των αγαθών και υπηρεσιών που καταναλώνονται στη γεωργία (δηλαδή εισροές που δεν σχετίζονται με επενδύσεις) αυξήθηκε κατά 9,5% σε σύγκριση με το τέταρτο τρίμηνο του 2021, υποστηριζόμενη από ισχυρές αυξήσεις για λιπάσματα και βελτιωτικά εδάφους (+21,2%), ενέργεια και λιπαντικά (+17,4%) και ζωοτροφές (+9,2%). Παράλληλα, η μέση τιμή των αγροτικών αγαθών στο σύνολο (παραγωγή) αυξήθηκε κατά 6%.

Οι τελευταίες τριμηνιαίες αυξήσεις τιμών βασίζονται σε αυξήσεις από την αρχή του πρώτου τριμήνου 2021. Σε ετήσια βάση, η μέση τιμή των γεωργικών εισροών που δεν σχετίζονται με επενδύσεις αυξήθηκε κατά 27,4% για την ΕΕ μεταξύ του πρώτου τριμήνου 2021 και του πρώτου τριμήνου 2022. Ειδικότερα, η τιμή των λιπασμάτων και των βελτιωτικών εδάφους σχεδόν διπλασιάστηκε κατά μέσο όρο στην ΕΕ (+96,2%) και η μέση τιμή της ενέργειας και των λιπαντικών αυξήθηκε λίγο περισσότερο από το ήμισυ (+55,6%). Το υψηλότερο κόστος των σιτηρών και της ενέργειας πέρασε και στις ζωοτροφές (+22,9%).

Η μέση τιμή της γεωργικής παραγωγής αυξήθηκε κατά 19,9% για την ΕΕ μεταξύ του πρώτου τριμήνου 2021 και του πρώτου τριμήνου 2022. Υπήρξαν ιδιαίτερα έντονες αυξήσεις των τιμών για τα δημητριακά  (κατά μέσο όρο κατά 41,5%), τους ελαιούχους σπόρους (κατά 51,7%), καθώς και τα βοοειδή (κατά 24,2%), πουλερικά (κατά 22,2%) και γάλα (21,4%), μεταξύ άλλων.

Μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ, ο μεγαλύτερος ρυθμός αύξησης της μέσης τιμής της γεωργικής παραγωγής καταγράφηκε στη Λιθουανία (+18,1% το πρώτο τρίμηνο του 2022 σε σύγκριση με το τέταρτο τρίμηνο του 2021), ακολουθούμενη από τη Ρουμανία (+14,4%) και την Ολλανδία (+13,9%). Η Κροατία (-5,8%, λόγω της πτώσης της τιμής των κτηνοτροφικών φυτών), η Σλοβακία (-0,8%) και η Ελλάδα (-0,4%) ήταν οι μόνες χώρες με μείωση του δείκτη τιμών αυτή την περίοδο.

Ο πιο απότομος ρυθμός αύξησης της μέσης τιμής των εισροών που δεν σχετίζονται με επενδύσεις καταγράφηκε επίσης στη Λιθουανία (+24,5%), ακολουθούμενη από τη Λετονία (+18,9%) και τη Σλοβακία (+14,6%). Όλα τα κράτη μέλη κατέγραψαν αύξηση, αλλά τα μικρότερα ποσοστά αύξησης σημειώθηκαν στη Μάλτα (+4,7%), τη Σλοβενία ​​και την Πορτογαλία (και οι δύο +6,2%).