Αυτοάνοσες παθήσεις: Τι να περιορίσουμε για να καθυστερήσουμε την έναρξή τους

Η σημαντική μείωση των επιπέδων του αμινοξέος μεθειονίνη στη διατροφή μπορεί να καθυστερήσει την έναρξη και την εξέλιξη φλεγμονωδών και αυτοάνοσων διαταραχών, όπως η πολλαπλή σκλήρυνση, σε άτομα υψηλού κινδύνου, σύμφωνα με ευρήματα μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Cell Metabolism.

Ενώ πολλά είδη κυττάρων στο σώμα παράγουν μεθειονίνη, τα ανοσοκύτταρα που είναι υπεύθυνα για την απόκριση σε απειλές όπως τα παθογόνα δεν το κάνουν. Αντιθέτως, η μεθειονίνη που εφοδιάζει αυτά τα εξειδικευμένα κύτταρα, τα λεγόμενα Τ κύτταρα, πρέπει να απορροφάται από την τροφή. Παρόλο που η μεθειονίνη βρίσκεται στα περισσότερα τρόφιμα, τα ζωικά προϊόντα όπως το κρέας και τα αυγά έχουν ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα αυτού του αμινοξέος.

«Η μεθειονίνη είναι σημαντική για ένα υγιές ανοσοποιητικό σύστημα. Τα αποτελέσματά μας δείχνουν ότι, για τους ανθρώπους με προδιάθεση σε φλεγμονώδεις και αυτοάνοσες διαταραχές, όπως η πολλαπλή σκλήρυνση, η μείωση της πρόσληψης μεθειονίνης μπορεί πράγματι να καταστείλει τη ανοσοκύτταρα που προκαλούν την ασθένεια, οδηγώντας σε καλύτερα αποτελέσματα υγείας. Πρόκειται για ευρήματα που προσφέρουν περαιτέρω βάση για διατροφικές παρεμβάσεις ως μελλοντικές θεραπείες για αυτές τις διαταραχές», εξηγεί ο Δρ. Russel Jones, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης από το Πρόγραμμα Μεταβολισμού και Διατροφής του Ινστιτούτου Van Andel.

«Δεν γνωρίζουμε απόλυτα τι προκαλεί την πολλαπλή σκλήρυνση. Αυτό που ξέρουμε είναι ότι εμπλέκονται τα γονίδια που σχετίζονται με το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά οι περιβαλλοντικοί παράγοντες μπορεί επίσης να παίζουν κάποιο ρόλο. Το γεγονός ότι μεταβολικοί παράγοντες όπως η παχυσαρκία αυξάνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης πολλαπλής σκλήρυνσης καθιστά τη θεωρία περί διατροφικών παρεμβάσεων για την εξομάλυνση του ανοσοποιητικού συστήματος ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα», προσθέτει η επίσης συγγραφέας της μελέτης και κλινική επιστήμονας στο Κέντρο Υγείας του Πανεπιστημίου του Μόντρεαλ, Δρ. Catherine Larochelle.

Κατά τη διάρκεια μιας ανοσολογικής απόκρισης, τα Τ κύτταρα κατακλύζουν την προσβληθείσα περιοχή για να βοηθήσουν το σώμα να αποβάλλει τα παθογόνα. Οι επιστήμονες βρήκαν, λοιπόν, ότι η διατροφική μεθειονίνη ενισχύει αυτή τη διαδικασία συμβάλλοντας στον «επαναπρογραμματισμό» των Τ κυττάρων ώστε να αποκριθούν στην απειλή μέσω πιο γρήγορης αντιγραφής και διαφοροποίησης σε εξειδικευμένους υποτύπους. Κάποια από αυτά τα επαναπρογραμματισμένα Τ κύτταρα προκαλούν φλεγμονή, που αποτελεί μεν ένα φυσιολογικό κομμάτι της ανοσοαπόκρισης αλλά μπορεί να προκαλέσει βλάβες, όπως η νευρική που συμβαίνει στην πολλαπλή σκλήρυνση, αν συνεχίσει να είναι παρούσα.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν, επίσης, ότι η σημαντική μείωση της μεθειονίνης στη διατροφή ζωικών μοντέλων με πολλαπλή σκλήρυνση τροποποίησε τον επαναπρογραμματισμό των Τ κυττάρων, περιορίζοντας την ικανότητά τους να προκαλούν φλεγμονή στον εγκέφαλο και τον νωτιαίο μυελό. Ως αποτέλεσμα, παρατηρήθηκε καθυστέρηση στην έναρξη της ασθένειας και επιβράδυνση της εξέλιξής της.

«Περιορίζοντας τη μεθειονίνη στη διατροφή, ουσιαστικά αφαιρείται το ‘καύσιμο’ για αυτή την υπερδραστήρια φλεγμονώδη απόκριση χωρίς να δεσμεύεται το υπόλοιπο ανοσοποιητικό σύστημα», εξηγεί ο Δρ. Jones.

Ο ίδιος προειδοποιεί ότι τα ευρήματα πρέπει να επιβεβαιωθούν και στους ανθρώπους πριν αναπτυχθούν σχετικές διατροφικές οδηγίες. Επιπλέον, η ομάδα σκοπεύει να διερευνήσει αν μπορούν να σχεδιαστούν νέα φάρμακα που να στοχεύουν τον μεταβολισμό της μεθειονίνης.