Μηνιαίες δηλώσεις ΦΠΑ: Για ποιες επιχειρήσεις γίνονται υποχρεωτικές από 1 Οκτωβριου

Διευρύνεται από 1 Οκτωβρίου ο κύκλος των επιχειρήσεων και των ελευθέρων επαγγελματιών που θα υποβάλλουν μηνιαίες δηλώσεις ΦΠΑ, καθώς νέες κατηγορίες υπόχρεων εντάσσονται σε αυτό το καθεστώς. Πρόκειται για τη δεύτερη φάση εφαρμογής του μέτρου, το οποίο έχει ως βασικό στόχο την ενίσχυση της διαφάνειας και τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Η πρώτη εφαρμογή, που ξεκίνησε την 1η Ιουλίου 2025, κάλυψε 92.590 επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες με έναρξη δραστηριότητας από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως και τις 31 Μαρτίου 2025. Σειρά τώρα παίρνουν οι επιχειρήσεις που τηρούν απλογραφικά βιβλία και έχουν ξεκινήσει τη δραστηριότητά τους μέχρι και τις 31 Δεκεμβρίου 2023.

Σύμφωνα με την απόφαση της ΑΑΔΕ, η υπαγωγή των επιχειρήσεων αυτών στη μηνιαία υποβολή δηλώσεων ΦΠΑ θα είναι, σε πρώτη φάση, προαιρετική.

Μελλοντικά, το μέτρο θα καταστεί υποχρεωτικό για το σύνολο των επιχειρήσεων και των ελευθέρων επαγγελματιών, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο απόδοσης του ΦΠΑ, ενός φόρου που αποτελεί τη βασικότερη πηγή εσόδων για τον κρατικό προϋπολογισμό. Όπως επισημαίνει η ΑΑΔΕ, η σταδιακή μετάβαση στις μηνιαίες δηλώσεις αναμένεται να βελτιώσει την εισπραξιμότητα των φόρων και να προσφέρει στο κράτος τη δυνατότητα στενότερης παρακολούθησης της πραγματικής οικονομικής δραστηριότητας.

Υπενθυμίζεται ότι η πρώτη «ομάδα» υπόχρεων που εντάχθηκε στο νέο καθεστώς ήταν οι επιχειρήσεις που συστάθηκαν εντός του 2024 και μέχρι το πρώτο τρίμηνο του 2025. Ανεξαρτήτως αν τηρούν απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία, υποχρεούνται να καταθέτουν μηνιαίες δηλώσεις ΦΠΑ, αντί για το παλαιότερο τριμηνιαίο σύστημα. Ωστόσο, μετά την πάροδο 24 μηνών από την έναρξη των εργασιών τους, μπορούν να επιστρέψουν σε τριμηνιαία υποβολή, εφόσον το επιθυμούν. Η μηνιαία δήλωση ΦΠΑ χαρακτηρίζεται ως ένα από τα αποτελεσματικότερα εργαλεία της Φορολογικής Διοίκησης, καθώς παρέχει άμεση εικόνα των εισροών και εκροών των επιχειρήσεων, περιορίζει τον κίνδυνο καθυστερήσεων και συσσώρευσης οφειλών, ενώ συμβάλλει στον ταχύτερο εντοπισμό των παρατυπιών.