Τα καύσιμα, η ενέργεια και τα τρόφιμα αποτελούν σημαντικές πηγές οικονομικής πίεσης στους καταναλωτές, που προχωρούν σε άμεσες προσαρμογές της καθημερινής τους συμπεριφοράς με 6 στους 10 να αναβάλλουν αγορές και 4 στους 10 να μειώνουν αγορές.
Η αναβολή αγορών αφορά κυρίως προϊόντα ένδυσης, προσωπικών ειδών και δαπάνες διασκέδασης (εστίαση, διακοπές) ενώ η μείωση πραγματοποιείται περιορισμό των αγορών βασικών αγαθών, κατανάλωσης καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας παράλληλα με τη στροφή προς προσφορές και την αναζήτηση φθηνότερων προϊόντων.
Στην έρευνα του ΙΕΛΚΑ καταγράφεται ένα περιβάλλον υψηλής συναισθηματικής πίεσης στους καταναλωτές, έντονης προσαρμογής της κατανάλωσης με μείωση δαπανών και αυξημένων προσδοκιών για κρατική στήριξη, με το 81% να θεωρεί ότι θα χρειαστεί σημαντική βοήθεια για το ηλεκτρικό ρεύμα, το 77% για τα καύσιμα και το 67% για τρόφιμα.
Σύμφωνα με την έρευνα, το 55% του κοινού πιέζεται περισσότερο από ανατιμήσεις στην κατηγορία Καύσιμα-Ενέργεια (αθροιστικά) και το 40% από τα τρόφιμα ενώ ο πόλεμος στον Περσικό κόλπο έχει τα μεγαλύτερα επίπεδα αρνητικών συναισθημάτων από τις κρίσεις που ζητήθηκε στο κοινό να αξιολογήσουν.
Σημαντική πηγή οικονομικής πίεσης τα τρόφιμα
Τα τρόφιμα παραμένουν σημαντική πηγή οικονομικής πίεσης παρά τις πιέσεις των τιμών στα καύσιμα.
Οι καταναλωτές εκτιμούν ότι η μεγαλύτερη επιβάρυνση σήμερα είναι από τις τιμές καυσίμων-ενέργειας (αθροιστικά) και τις τιμές τροφίμων.
Σήμερα η σημαντικότερη επιβάρυνση είναι:
- 40%: Τρόφιμα
- 34%: Ενέργεια
- 21%: Καύσιμα
Το επόμενο εξάμηνο η σημαντικότερη επιβάρυνση θα είναι:
- 39%: Τρόφιμα (παραμένουν πρώτη ανησυχία)
- 35%: Καύσιμα (σημαντική αύξηση προσδοκώμενης πίεσης)
- 21%: Ενέργεια (σχετική αποκλιμάκωση ανησυχίας)
Όπως σημειώνεται, παρότι οι τιμές τροφίμων καταγράφουν σχετικά σταθερή πορεία τιμών πριν και μετά την έναρξη του πολέμου στον Περσικό Κόλπο, σε αντίθεση με τις τιμές καυσίμων που έχουν αυξηθεί σημαντικά, οι καταναλωτές εξακολουθούν να αντιλαμβάνονται μεγαλύτερη επίδραση από τις τιμές τροφίμων.
Αυτό αποδίδεται, σύμφωνα με την έρευνα του ΙΕΛΚΑ, στη μεγαλύτερη δαπάνη για τρόφιμα και στη συσσωρευμένη κόπωση της τελευταίας τετραετίας.
Προσδοκίες για κρατική στήριξη
Σε ό,τι αφορά τις ανάγκες οικονομικής ενίσχυσης για το επόμενο εξάμηνο, ποσοστό 81% των καταναλωτών θεωρεί ότι θα χρειαστεί σημαντική βοήθεια για το ηλεκτρικό ρεύμα, 77% για τα καύσιμα, 67% για τρόφιμα και βασικά είδη, 51% για φορολογικές υποχρεώσεις και 38% για ενοίκια και κατοικία.