Νέα δεδομένα στην λειτουργία των πολυκατοικιών: Τι αλλάζει σε διαχείριση, κοινόχρηστα, βραχυχρόνιες μισθώσεις

Τον εκσυγχρονισμό του ιδιοκτησιακού δικαίου, που διέπει τις σχέσεις συνιδιοκτησίας στην Ελλάδα και χρονολογείται από το 1929, προωθεί το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Όπως ανακοίνωσε σήμερα ο Υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης αναμένεται να συσταθεί νομοπαρασκευαστική επιτροπή, για τη ριζική αναμόρφωση του δικαίου που ορίζει την οριζόντια και κάθετη ιδιοκτησία και αφορά σε χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις ιδιοκτητών στη χώρα.

Σε συνέντευξη Τύπου, που παραχώρησαν ο Υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης και ο Υφυπουργός Γιάννης Μπούγας τόνισαν μεταξύ άλλων ότι, το δίκαιο που αφορά στο ιδιοκτησιακό παραμένει αμετάβλητο επί έναν ολόκληρο αιώνα και πιο συγκεκριμένα από το 1929, με διάσπαρτες διατάξεις που διέπουν την ιδιοκτησία σε διαφορετικούς νόμους.

Στόχος της νομοθετικής πρωτοβουλίας είναι η ριζική αναμόρφωση του θεσμού της οριζόντιας – κάθετης ιδιοκτησίας, η διαχείριση κι αξιοποίηση των ρυθμίσεων. Η νέα νομοθεσία αναμένεται να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τις σύγχρονες προκλήσεις των σχέσεων συνιδιοκτησίας αλλά και να ρυθμίσει αρμονικά την συγκατοίκηση των ελληνικών οικογενειών στις πολυκατοικίες, με διατάξεις και μέτρα.

Σύμφωνα με όσα είπαν «ο εκσυγχρονισμός των σχέσεων συνιδιοκτησίας στην Ελλάδα αποτελεί μια εξελισσόμενη και απολύτως αναγκαία διαδικασία. Ο Νόμος 5142/2024 έλυσε τον γόρδιο δεσμό των μικρών πολεοδομικών αποκλίσεων που μπλόκαραν χιλιάδες μεταβιβάσεις, εισάγοντας τον θεσμό της μονομερούς τροποποίησης της οριζόντιας ιδιοκτησίας. Τώρα, με την επικείμενη συνολική μεταρρύθμιση του 2026, θα δημιουργήσουμε ένα σύγχρονο, ευέλικτο και λειτουργικό πλαίσιο, ικανό να ανταποκριθεί στις προκλήσεις της σύγχρονης αστικής διαβίωσης της ελληνικής οικογένειας αλλά και της ιδιοκτησίας και κτηματαγοράς».

«Στόχος του νέου νομοθετήματος είναι η απελευθέρωση και αξιοποίηση της περιουσίας των Ελλήνων. Αποτελεί συνολική πρωτοβουλία για όλες τις εκκρεμότητες ιδιοκτησίας και συνιδιοκτησίας των Ελλήνων και ένα σύγχρονο λειτουργικό πλαίσιο για απελευθερωθεί η ιδιοκτησία και η συνιδιοκτησία, με την αποκατάσταση χιλιάδων ιδιοκτησιών με αναξιοποίητους τίτλους», ανέφερε Γιώργος Φλωρίδης.

H νομοπαρασκευαστική επιτροπή έχει ήδη συσταθεί και αποτελείται από 13 μέλη. Προεδρεύουσα είναι η Αρεοπαγίτης κ. Εμμανουηλίδου, 4 μέλη από την ακαδημαϊκή κοινότητα, εκπρόσωποι από κοινωνικούς φορείς, καθώς και από τη Γενική Γραμματεία του Υπουργείου Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.

Τι αλλάζει;

Με το νέο νομοθέτημα, σύμφωνα με το υπουργείο Δικαιοσύνης επιτυγχάνεται:

• Διευκόλυνση της διαδικασίας τροποποίησης των κανονισμών της πολυκατοικίας που δεν ανταποκρίνονται στις σημερινές ανάγκες.
• Ενίσχυση των μηχανισμών και ταχύτερη επίλυση των διαφορών μεταξύ των ιδιοτήτων αποσυμφορώντας τα δικαστήρια.
• Ρύθμιση ζητημάτων που προκύπτουν από τη βραχυχρόνια μίσθωση.
• Επικαιροποίηση των ρυθμίσεων για τη σύσταση οριζόντιου και κάθετης ιδιοκτησίας ώστε διαμερίσματα αγορασμένα με προσύμφωνο, να εμφανιστούν στο Κτηματολόγιο για να μπορέσουν να μεταβιβαστούν.
• Αξιοποίηση του δικαιώματος υψούν και αδιάθετων ποσοστών με την ανακατανομή μεταξύ συνιδιοκτητών, είτε με απόδοση στους οικοπεδούχους.
• Από αυτή τη ρύθμιση αναμένεται να αξιοποιηθούν μεγάλα ποσοστά σε πολυκατοικίες.
• Δυνατότητα ανεξάρτητα από το αν απαγορεύει ο Κανονισμός της Πολυκατοικίας, της κατάτμησης ή της συνένωσης μεγάλων διαμερισμάτων για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα στέγασης στις μεγάλες πόλεις.
• Δυνατότητα σε όποιον αγοράζει ακίνητο να μπορεί να βλέπει και τον Κανονισμό της Πολυκατοικίας. Αναμόρφωση του ρόλου του διαχειριστή και της είσπραξης κοινόχρηστων ώστε να επιταχύνεται η είσπραξή τους.
• Δημιουργία αποθεματικού και ασφάλισης της οικοδομής, ώστε να αντιμετωπίζονται ζητήματα όπως αυτό που συνέβη πρόσφατα στα Πετράλωνα.
• Αλλάζουν τα ποσοστά για τη λήψη αποφάσεων για την εκτέλεση αναγκαίων εργασιών και ενεργειακών αναβαθμίσεων.
• Μειώνονται τα ποσοστά του απαιτούμενου αριθμού ψήφων για επισκευές για συντήρησης και ενεργειακής αναβάθμισης των κτιρίων.
• Αλλαγές για να διευκολύνονται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις στέγες, σταθμών ηλεκτρικής φόρτισης οχημάτων ή αντλιών θερμότητας λόγω διαφωνιών των συνιδιοκτητών για τη χρήση των κοινόχρηστων χώρων.
• Προσαρμογή των διατάξεων συνιδιοκτησίας με αυτές του κληρονομικού δικαίου.

Στόχος του υπουργείου είναι να έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες της επιτροπής έως το φθινόπωρο και το νομοσχέδιο για το Ιδιοκτησιακό να έχει ψηφιστεί για να εφαρμοστεί από τις αρχές του επόμενου έτους.