Λίγα 24ωρα πριν την πίστωση της προκαταβολής της βασικής ενίσχυσης, κτηνοτρόφοι ενημερώνονται για πρωτοφανείς μειώσεις στην κατανομή των βοσκοτόπων, που σε κάποιες περιπτώσεις φτάνουν και το 95% σε σχέση με το 2024. Το γεγονός αυτό επηρεάζει το ύψος του τσεκ, αλλά και άλλων καθεστώτων, όπως η εξισωτική, τα οικολογικά σχήματα και τα βιολογικά.
Μία περίπτωση που έγινε γνωστή αφορά κτηνοτρόφο που από 240 στρέμματα του κατανεμήθηκαν μόλις 150, ενώ η σύζυγός του από 200 στρέμματα έλαβε μόνο 14.
Μειώσεις και αναδιανεμητική
Ο προϋπολογισμός της βασικής ενίσχυσης κατανέμεται σε κομμάτια (αροτραίες, δενδρώδεις, βοσκοτόπια) με ξεχωριστό προϋπολογισμό. Στα βοσκοτόπια, ο ετήσιος προϋπολογισμός ορίζεται στα 223.153.551 ευρώ για 1.390.223 δικαιώματα, με μέσο ποσό ενίσχυσης τα 16 ευρώ/στρέμμα. Εάν μειωθεί ο αριθμός των επιλέξιμων βοσκοτόπων, η βασική ενίσχυση μπορεί να αυξηθεί έως τα 20 ευρώ/στρέμμα, ποσό που όμως δεν καλύπτει τις μεγάλες απώλειες.
Υπάρχουν περιπτώσεις που οι παραγωγοί θα μπορούσαν να ενταχθούν στην αναδιανεμητική, ύψους 17 ευρώ/στρέμμα, χωρίς να έχουν υποβάλει σχετική αίτηση στο ΟΣΔΕ 2025, γεγονός που μπορεί να τους στερήσει σημαντικά ποσά.
Επιπτώσεις στην εξισωτική
Η νέα κατανομή επηρεάζει την εξισωτική αποζημίωση: με λιγότερα στρέμματα, η επιδότηση παραμένει σταθερή (8,9 ευρώ/στρμ σε μειονεκτικές περιοχές ή 12,2 ευρώ/στρμ σε ορεινές) χωρίς δυνατότητες αύξησης. Κάποιοι κτηνοτρόφοι που το 2024 είχαν κατανεμηθεί βοσκότοποι σε μειονεκτικές ή ορεινές περιοχές, τώρα μπορεί να έχουν πεδινό βοσκότοπο, αποκλειόμενοι από την εξισωτική, ενώ το αντίθετο μπορεί να συμβεί σε άλλες περιπτώσεις.
Οι συνδεδεμένες ενισχύσεις δεν επηρεάζονται από την κατανομή των βοσκοτόπων, καθώς πληρώνονται ανάλογα με τα κεφάλια ζώων. Αντίθετα, τα βιολογικά και τα οικολογικά σχήματα πληρώνονται με βάση τον αριθμό ζώων σε σχέση με τον βοσκότοπο (1 ΜΜΖ ανά εκτάριο).
Ο ρόλος του ΟΠΕΚΕΠΕ και η διαδικασία ενστάσεων
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ αναφέρει ότι στις περιπτώσεις που οι διαθέσιμοι βοσκότοποι δεν επαρκούν για το ζωικό κεφάλαιο των κτηνοτρόφων, θα γίνει συμπληρωματική κατανομή βάσει των τιμολογίων γάλακτος, κρέατος και αγορών ζωοτροφών, ώστε να μην υπάρξει αδικία.
Ο υπολογισμός του ζωικού κεφαλαίου γίνεται με αντικειμενικά στοιχεία (τιμολόγια πώλησης γάλακτος, κρέατος και αγορών ζωοτροφών), ενώ για τους βοσκότοπους εφαρμόζεται η τεχνική λύση, προσδιορίζοντας την έκταση με βάση την παραγωγική δραστηριότητα των κτηνοτρόφων.
Στην πράξη, δεν μπορούν πλέον να ενεργοποιούνται δικαιώματα σε βοσκότοπους που βρίσκονται μακριά από το μαντρί. Οι ενισχύσεις δίνονται εκεί που πράγματι βόσκουν τα ζώα. Οι δημόσιοι βοσκότοποι κατανέμονται στο νομό της κτηνοτροφικής εγκατάστασης ή σε όμορο νομό, ενώ οι ιδιωτικοί λαμβάνουν ενίσχυση μόνο με ελάχιστη βοσκοφόρτωση 0,2 MMZ/ha.
Μετά την προκαταβολή, οι αγρότες και κτηνοτρόφοι θα έχουν δικαίωμα ένστασης, με τον ΟΠΕΚΕΠΕ να ανακοινώνει τις λεπτομέρειες υποβολής, ώστε να θεραπεύονται τυχόν αδικίες.
