Μνημόνιο Συνεργασίας, στρατηγικής σημασίας, με σημαντικό αντίκτυπο για την κοινωνία, υπεγράφη το Σάββατο 6/9/2025, στο πλαίσιο της 89ης ΔΕΘ, από τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης κ. Δημήτριο Παπαστεργίου και τον Καθ. Βασίλη Χαρμανδάρη, Πρόεδρο του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ). Στόχος του μνημονίου είναι η ενίσχυση της καθολικής προσβασιμότητας στις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες και η προώθηση της ψηφιακής ένταξης, ιδίως για τα Άτομα με Αναπηρία.
Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, στοχεύει στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και αποτελεσματικού κράτους, χωρίς αποκλεισμούς. Σήμερα, ένα ποσοστό 27% των ενήλικων Ευρωπαίων, δηλαδή, 101 εκ. άτομα, έχει κάποιας μορφής αναπηρία, εκ των οποίων 11 εκ. είναι παιδιά. Το 40,5 % των νέων με σοβαρή αναπηρία ζουν σε συνθήκες φτώχειας και κοινωνικής απομόνωσης. Στους στρατηγικούς στόχους του Υπουργείου περιλαμβάνεται η αξιοποίηση των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών για τη διαμόρφωση ενός ψηφιακού κράτους χωρίς αποκλεισμούς, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην εξυπηρέτηση των Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ) και στην ενεργή συμμετοχή τους στη διαδικασία του ψηφιακού μετασχηματισμού. Στο πλαίσιο αυτό, το Υπουργείο συνεργάζεται με την ακαδημαϊκή και ερευνητική κοινότητα, αξιοποιώντας τη γνώση και τεχνολογία που παράγεται στους κόλπους της.
Το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους ερευνητικούς φορείς της Ελλάδας, με ευρύτατο έργο στην επιστημονική έρευνα, την τεχνολογική ανάπτυξη και την καινοτομία, και έχει αποδεδειγμένη εμπειρία και πρωτοποριακή τεχνογνωσία σε διεθνές επίπεδο, αναφορικά με θέματα ψηφιακής προσβασιμότητας και υποστήριξης Ατόμων με Αναπηρία.
Στο πλαίσιο της συνεργασίας αυτής, το Ινστιτούτο Πληροφορικής του ΙΤΕ έχει τον ρόλο τεχνικού συμβούλου για τη διαμόρφωση, την αξιολόγηση και τη συνεχή βελτίωση της προσβασιμότητας της εθνικής ψηφιακής πύλης gov.gr, θέτοντας τις προδιαγραφές ώστε αυτή να πληροί τις διεθνώς αναγνωρισμένες προδιαγραφές προσβασιμότητας. Επιπλέον, το ΙΤΕ θα συμβάλει στην εκπαίδευση και κατάρτιση στελεχών του δημόσιου τομέα στις αρχές του καθολικού σχεδιασμού και στη χρήση ψηφιακών εργαλείων προσβασιμότητας, με σκοπό την ενίσχυση της ικανότητας των δημοσίων φορέων να σχεδιάζουν και να παρέχουν ψηφιακές υπηρεσίες, φιλικές προς όλους τους πολίτες.
Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης κ. Δημήτρης Παπαστεργίου, αμέσως μετά την υπογραφή του μνημονίου που έγινε στο πλαίσιο εκδήλωσης του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης για τις ψηφιακές λύσεις που αναβαθμίζουν την προσβασιμότητα για όλους τους πολίτες, δήλωσε:
«Η πραγματική ευθύνη του κράτους είναι να προχωρά σε έργα και μεταρρυθμίσεις που αναβαθμίζουν την καθημερινότητα όλων των πολιτών ανεξαιρέτως. Σε αυτήν την κατεύθυνση, η υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας με το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας αποτελεί στρατηγικής σημασίας βήμα. Μαζί με έναν από τους κορυφαίους ερευνητικούς φορείς της χώρας, με αναγνωρισμένη τεχνογνωσία στην ψηφιακή προσβασιμότητα, ενώνουμε δυνάμεις ώστε να διασφαλίσουμε ότι το gov.gr και όλες οι ψηφιακές μας υπηρεσίες θα είναι πραγματικά φιλικές και προσβάσιμες για όλους τους πολίτες.
Η αξιοποίηση της τεχνολογίας αποκτά πραγματική αξία όταν έχει κοινωνικό πρόσημο, όταν εξασφαλίζει ισότιμη πρόσβαση. Με το ΙΤΕ θέτουμε υψηλά πρότυπα προσβασιμότητας και εκπαιδεύουμε το Δημόσιο να λειτουργεί με βάση τις αρχές του καθολικού σχεδιασμού, ώστε κάθε νέα υπηρεσία να είναι από την πρώτη στιγμή για όλους. Αυτό είναι το χρέος μας απέναντι στην κοινωνία, απέναντι σε κάθε πολίτη.
Η τεχνολογία μάς δίνει σήμερα τη δυνατότητα να υπερπηδήσουμε εμπόδια που στο παρελθόν θεωρούνταν ανυπέρβλητα, να κάνουμε το Δημόσιο πιο αποτελεσματικό και πιο ανθρώπινο, να χτίσουμε υπηρεσίες που απευθύνονται πραγματικά σε όλους. Αυτός είναι ο στόχος μας: να φτιάξουμε ένα κράτος που δεν αφήνει κανέναν πίσω, αλλά προχωρούμε όλοι μαζί μπροστά».
Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), Καθ. Βασίλης Χαρμανδάρης, ανέφερε στην ομιλία του:
«Είναι χαρά και τιμή μου που βρίσκομαι εδώ σήμερα στην εκδήλωση αυτή, στο πλαίσιο της οποίας υπογράφουμε την ανανέωση του Μνημονίου Συνεργασίας μεταξύ του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) και του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, ώστε να συνεχιστεί από το ΙΤΕ αδαπάνως η υποστήριξη του έργου του Υπουργείου που αφορά στη διασφάλιση της καθολικής πρόσβασης του πολίτη στις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες, σε συμμόρφωση με τις Εθνικές και Ευρωπαϊκές υποχρεώσεις της χώρας μας.
Θα ήθελα να αναφέρω ότι το ΙΤΕ υποστηρίζει αδιαλείπτως, επίσης αδαπάνως, μέσω ενός αντίστοιχου Μνημονίου Συνεργασίας με την Προεδρία της Κυβέρνησης, τη λειτουργία της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας, από την ίδρυσή της μέχρι σήμερα, και του Συντονιστικού Μηχανισμού για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία.
Το ΙΤΕ, το μεγαλύτερο και διεθνώς ανταγωνιστικό Ερευνητικό Κέντρο της χώρας, μέσα από τα 10 Ινστιτούτα του, ασχολείται ερευνητικά με ένα ευρύτατο φάσμα διεπιστημονικών θεμάτων, ένα από τα οποία είναι η Καθολική Ψηφιακή Προσβασιμότητα, αντικείμενο το οποίο ξεκίνησε να θεραπεύει πρωτοποριακά στην Ελλάδα – αλλά και διεθνώς – από τη δεκαετία του ’80.
Οι έννοιες της Σχεδίασης για όλους και της Καθολικής Προσβασιμότητας γεννήθηκαν και αναπτύχθηκαν τεχνολογικά από το Ινστιτούτο Πληροφορικής του ΙΤΕ για να αποτελέσουν, δεκαετίες μετέπειτα, τον ζητούμενο στόχο παγκοσμίως, σύμφωνα με την Εθνική και την Ευρωπαϊκή νομοθεσία, αλλά και με τη σχετική Σύμβαση του ΟΗΕ για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία. Στο πλαίσιο αυτό, το ΙΤΕ ολοκληρώνει τους επόμενους μήνες, με ιδία χρηματοδότηση, την ανάπτυξη μιας πρωτοποριακής μεθοδολογίας, συνοδευόμενης από νέας γενιάς τεχνολογικά εργαλεία, τα οποία σχεδιάζεται να διατεθούν αδαπάνως, μέσω της Ελληνικής πολιτείας, στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών για να αντιμετωπιστεί το χάσμα που υφίσταται σήμερα διεθνώς, μεταξύ των απαιτήσεων της νομοθεσίας για την ψηφιακή προσβασιμότητα και της παρούσας κατάστασης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, βάσει των αποτελεσμάτων πρόσφατης μελέτης που πραγματοποιήθηκε πέρυσι σε παγκόσμια κλίμακα, το 96% των ιστότοπων και ηλεκτρονικών υπηρεσιών έχουν σημαντικά προβλήματα ψηφιακής προσβασιμότητας, παρεμποδίζοντας έτσι θεμελιώδη δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία στην ενημέρωση, ψυχαγωγία, υγεία, εκπαίδευση, αλλά και τις συναλλαγές με τη δημόσια διοίκηση.
Τέλος οφείλω να αναφέρω ότι στο ΙΤΕ, η διεθνώς αναγνωρισμένη δραστηριότητα στον τομέα αυτό, ξεκίνησε πρωτοποριακά στα τέλη της δεκαετίας του ’80 από τον Κώστα Στεφανίδη, σήμερα Πρόεδρο της Εθνικής Αρχής Προσβασιμότητας, ο οποίος συνεχίζει έκτοτε το έργο του αυτό με αδιάλειπτη ενεργητικότητα και προσήλωση.»
