Πανδημία «λουκέτων» φοβάται η αγορά μετά την ανακοίνωση του νέου γενικευμένου lockdown που θα ισχύσει σε όλη τη χώρα από αύριο το πρωί, το οποίο έρχεται να προστεθεί σε έναν ήδη βαριά πληγωμένο –από το προηγούμενο lockdown αλλά και από τη δεκαετή οικονομική κρίση– κλάδο, αυτόν του λιανεμπορίου. Η απόφαση, μάλιστα, για αναστολή λειτουργίας του λιανεμπορίου –πλην του κλάδου τροφίμων και των φαρμακείων– και άλλων επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών δημιουργεί αλυσιδωτές αντιδράσεις και σε άλλους κλάδους, όπως είναι η μεταποίηση, το χονδρεμπόριο, ακόμη και η εστίαση.
Η μη λειτουργία εκατοντάδων χιλιάδων εμπορικών επιχειρήσεων και το γεγονός ότι εκατοντάδες χιλιάδες υπάλληλοι αυτών θα παραμείνουν στα σπίτια τους οδηγεί αρκετές επιχειρήσεις εστίασης στο να κλείσουν εντελώς και να μην παρέχουν ούτε καν υπηρεσίες delivery και take away. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση πολύ δημοφιλούς μπαρ – εστιατορίου που λειτουργεί στο κέντρο της Αθήνας, το οποίο, ενώ προχθές είχε ανακοινώσει ότι ξεκινάει να παρέχει υπηρεσίες take away και delivery σε συνεργασία με τις γνωστές πλατφόρμες Wolt και efood, με νέα ανακοίνωσή του χθες γνωστοποίησε ότι σε συνέχεια των νέων ανακοινώσεων της πολιτείας θα παραμείνει τελικά εντελώς κλειστό. Σύμφωνα με μετριοπαθείς εκτιμήσεις παραγόντων της αγοράς, το lockdown στο λιανεμπόριο ισοδυναμεί με μείωση του ΑΕΠ κατά 5 δισ. ευρώ μηνιαίως. Πρόκειται για απώλειες που δεν μπορούν να αντισταθμιστούν ούτε από την «έκρηξη» στο ηλεκτρονικό εμπόριο ούτε όταν ανοίγει ξανά η αγορά, κάτι που αποδείχθηκε άλλωστε μετά το πρώτο lockdown, όταν μάλιστα οι οικονομικές συνέπειες από τον νέο κύκλο ύφεσης δεν ήταν ακόμη πολύ εμφανείς και δεν υπήρχε τόσο μεγάλη κόπωση και αρνητική ψυχολογία στα νοικοκυριά. Το νέο lockdown έρχεται άλλωστε σε μια εποχή που υπό κανονικές συνθήκες η αγοραστική κίνηση είναι υψηλή, καθώς σε εξέλιξη και έως τις 14 Νοεμβρίου είναι οι ενδιάμεσες φθινοπωρινές εκπτώσεις, στις 27 Νοεμβρίου είναι η ημέρα των μεγάλων προσφορών, η περίφημη Black Friday, ενώ ήδη αρκετά καταστήματα είχαν αρχίσει να διαθέτουν τα εποχικά είδη για τις γιορτές.
Επιπλέον, αν και είχε συζητηθεί το προηγούμενο διάστημα να επιτραπεί, σε περίπτωση εκ νέου αναστολής της λειτουργίας του λιανεμπορίου, η δυνατότητα των καταναλωτών να παραλαμβάνουν στο πίσω μέρος των καταστημάτων προϊόντα που έχουν παραγγείλει ηλεκτρονικά, αυτό τελικά απαγορεύεται.
Υπενθυμίζεται ότι μόνο μέσα στο πρώτο εξάμηνο οι απώλειες συνολικά για τις επιχειρήσεις όλων των κλάδων της χώρας ήταν 22 δισ. ευρώ, ενώ το λιανεμπόριο υπολογίζεται ότι χάνει γύρω στα 500 εκατ. ευρώ κάθε μήνα. Στο εννεάμηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου, οι πληροφορίες της αγοράς κάνουν λόγο για απώλειες τζίρου συνολικά σε όλους τους κλάδους της τάξεως των 35 δισ. ευρώ, ενώ οι προβλέψεις είναι ότι συνολικά μέχρι το τέλος της χρονιάς οι απώλειες θα φτάσουν τα 50 δισ. ευρώ.
Την ίδια ώρα, οι παράγοντες του εμπορίου εκτιμούν ότι μετά τα Χριστούγεννα θα αρχίσει το φαινόμενο των «λουκέτων», που έως τώρα δεν ήταν μαζικά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Συνομοσπονδίας Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας (ΕΣΕΕ), τον Ιούλιο καταγράφηκε αύξηση των κλειστών καταστημάτων της τάξεως του 1%, ενώ ανάλογη ήταν και η αύξηση τον Αύγουστο. Το χαμηλό ποσοστό «λουκέτων» αποδίδεται αφενός στα μέτρα στήριξης και αφετέρου, όπως τονίζει η αγορά, στην ελπίδα που διατηρούσε μερίδα του εμπορικού κόσμου ότι δεν θα υπήρχε δεύτερο lockdown, και μάλιστα τόσο νωρίς. Πλέον, αυτό που φοβάται η αγορά είναι ότι, ακόμη και εάν αρθούν κάποιοι περιορισμοί την περίοδο των Χριστουγέννων, δεν αποκλείονται δύο ακόμη lockdown έως την άνοιξη του 2021.
Τα νέα αυστηρά μέτρα για την αποφυγή της διασποράς του κορωνοϊού αναζωπυρώνουν τη διαμάχη που υπάρχει μεταξύ των «μεγάλων» και των «μικρών» του εμπορίου. Χθες η ΕΣΕΕ απέστειλε επιστολή στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων ζητώντας να μην επιτραπεί, στη διάρκεια του lockdown, στα σούπερ μάρκετ να πωλούν, εκτός από τα τρόφιμα και τα λοιπά είδη πρώτης ανάγκης, τα αναρίθμητα διαρκή προϊόντα που διαθέτουν, όπως ενδύματα, υποδήματα, ηλεκτρικές συσκευές, είδη σπιτιού και άλλα. Σύμφωνα με την ΕΣΕΕ, σε αντίθετη περίπτωση δημιουργούνται συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού για δεύτερη φορά μέσα σε λίγους μήνες.
