Από την 1η Οκτωβρίου έρχεται το τέλος των μετρητών στα ενοίκια, καθώς το υπουργείο Οικονομικών προχωρά στην εφαρμογή της υποχρεωτικής τραπεζικής πληρωμής για όλα τα μισθώματα. Η εξάμηνη περίοδος προσαρμογής που είχε χορηγηθεί την άνοιξη ολοκληρώνεται και πλέον ιδιοκτήτες και ενοικιαστές καλούνται να συμμορφωθούν με τα νέα δεδομένα, αλλιώς θα αντιμετωπίσουν σοβαρά πρόστιμα και κυρώσεις.
Το οικονομικό επιτελείο εμφανίζεται αποφασισμένο να προχωρήσει στην εφαρμογή του νόμου χωρίς νέα παράταση. Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, οι απαραίτητες υποδομές της ΑΑΔΕ και των τραπεζικών ιδρυμάτων είναι πλήρως έτοιμες για να υποστηρίξουν τη μετάβαση στο νέο σύστημα πληρωμών.
Μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου, ιδιοκτήτες ακινήτων και ενοικιαστές οφείλουν να έχουν ολοκληρώσει όλες τις απαραίτητες ρυθμίσεις. Η εξόφληση των μισθωμάτων θα πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω τραπεζικών συναλλαγών, όπως μεταφορές χρημάτων, πάγιες εντολές ή ηλεκτρονική τραπεζική. Η καταβολή με μετρητά δεν θα γίνεται πλέον αποδεκτή για κανένα είδος ακινήτου.
Η αλλαγή αφορά το σύνολο των μισθωμάτων, τόσο για κατοικίες όσο και για επαγγελματικούς χώρους. Κύριες κατοικίες, φοιτητικές στέγες, επαγγελματικά ακίνητα και κάθε άλλη μορφή ενοικίασης υπόκεινται στην υποχρέωση τραπεζικής πληρωμής. Η τραπεζική κίνηση αποτελεί πλέον το μοναδικό έγκυρο αποδεικτικό καταβολής ενοικίου για φορολογικούς σκοπούς.
Οι πληρωμές που γίνονται με μετρητά μετά την 1η Οκτωβρίου δεν θα αναγνωρίζονται από τη φορολογική διοίκηση, με άμεσες συνέπειες τόσο για τους ενοικιαστές όσο και για τους ιδιοκτήτες ακινήτων.
Η μη συμμόρφωση με τη νέα ρύθμιση συνεπάγεται σημαντικές οικονομικές κυρώσεις για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη:
Οι ενοικιαστές που επιλέξουν να πληρώνουν με μετρητά θα χάσουν το δικαίωμα στο στεγαστικό επίδομα και το ετήσιο βοήθημα ενοικίου, το οποίο μπορεί να φτάσει τα 800 ευρώ συν προσαυξήσεις για προστατευόμενα τέκνα. Οι ιδιοκτήτες που εισπράττουν μισθώματα εκτός τραπεζικού συστήματος θα στερούνται της αυτόματης έκπτωσης 5% επί του ακαθάριστου εισοδήματος από ακίνητα. Οι επιχειρήσεις δεν θα μπορούν να εκπέσουν τα επαγγελματικά ενοίκια από τα ακαθάριστα έσοδά τους εάν δεν εξοφλούνται μέσω τράπεζας.
Η μεταρρύθμιση στοχεύει στον περιορισμό της φοροδιαφυγής και την αποτύπωση της πραγματικής εικόνας της αγοράς ενοικίασης ακινήτων. Σήμερα, το μέσο δηλωθέν μηνιαίο μίσθωμα κυμαίνεται μεταξύ 230 και 240 ευρώ, ποσό που η φορολογική διοίκηση θεωρεί σημαντικά χαμηλότερο από τα πραγματικά επίπεδα, ιδίως στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Μέσω της αυτόματης διασταύρωσης τραπεζικών συναλλαγών με τα ηλεκτρονικά μισθωτήρια και τις φορολογικές δηλώσεις, το υπουργείο επιδιώκει να εξαλείψει τα φαινόμενα αδήλωτων και υποδηλωμένων εισοδημάτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία των πρόσφατων φορολογικών δηλώσεων, περίπου 1,8 εκατομμύρια φορολογούμενοι δηλώνουν εισοδήματα από ενοίκια.
Η συντριπτική πλειονότητα των ιδιοκτητών ακινήτων, συγκεκριμένα το 87% ή 9 στους 10, δηλώνει ετήσιο εισόδημα κάτω από 10.000 ευρώ, δηλαδή λιγότερο από 850 ευρώ μηνιαίως. Αυτό το στοιχείο ενισχύει την εκτίμηση της φορολογικής αρχής ότι υπάρχει σημαντικό κενό μεταξύ δηλωθέντων και πραγματικών εισοδημάτων από ενοίκια.
Με την εφαρμογή της υποχρεωτικής τραπεζικής πληρωμής και την κατάργηση των μετρητών στα ενοίκια, το κράτος αναμένει να αυξήσει τα φορολογικά έσοδα και να διασφαλίσει τη διαφάνεια στην αγορά ακινήτων. Τα πρόστιμα και οι κυρώσεις που προβλέπονται αποτελούν αποτρεπτικό μέτρο για όσους σκέφτονται να παρακάμψουν τη νέα ρύθμιση.
