Το χάος που επικρατεί με τα διάσπαρτα στοιχεία για τα ακίνητα έρχεται να βάλει σε τάξη το «ΑΜΚΑ» των ακινήτων ή πιο απλά ο ΜΑΤΑ ή αλλιώς «Μοναδικός Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου».
Το μέτρο θα κάνει πρεμιέρα από το 2026 και έρχεται για να βάλει τέλος στην κατάσταση που επικρατεί.
Ειδικότερα, κάθε σπίτι, οικόπεδο, κατάστημα ή επαγγελματικός χώρος θα αποκτήσει έναν και μοναδικό αριθμό ταυτοποίησης, ο οποίος θα το συνοδεύει σε όλες τις συναλλαγές είτε είναι φορολογικές, είτε είναι τεχνικές, πολεοδομικές, νομικές ή και διοικητικές.
Κεντρική επιδίωξη είναι η πλήρης χαρτογράφηση όλων των διαφορετικών αριθμών που συνδέονται σήμερα με ένα ακίνητο είτε είναι ο ΚΑΕΚ του Κτηματολογίου και ο ΑΤΑΚ του Ε9, είτε ο αριθμός παροχής ρεύματος ή ο αριθμός υδρόμετρου.
Ουσιαστικά η Πολιτεία επιχειρεί για πρώτη φορά να συγκεντρώσει σε μία βάση όλα τα δεδομένα για τα ακίνητα.
Απλοποίηση
Ο ΜΑΤΑ θα συνοδεύει κάθε ακίνητο σε κάθε διαδικασία, απλοποιώντας στην πράξη την ταυτοποίηση και επιτρέποντας την ενοποίηση των στοιχείων που σήμερα απαιτούν πολλαπλές δηλώσεις, διασταυρώσεις και έγγραφα.
Στο επίκεντρο του σχεδίου βρίσκεται η δημιουργία του Ενιαίου Μητρώου Ακινήτων, μιας νέας κεντρικής ψηφιακής πλατφόρμας με την ονομασία E-Registries. Αυτή θα τεθεί σε εφαρμογή μέσα στο 2026.
Πρόκειται για έργο προϋπολογισμού 8,29 εκατ. ευρώ που χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Τι θα «μαζέψει» το E-Registries
Το E-Registries έρχεται να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο το κράτος παρακολουθεί, διαχειρίζεται και ταυτοποιεί την ακίνητη περιουσία. Για πρώτη φορά συγκεντρώνονται σε ένα ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον όλα τα κρίσιμα δεδομένα που αφορούν κάθε ακίνητο, ανεξάρτητα από το πόσοι φορείς εμπλέκονται σήμερα στη συλλογή και τήρησή τους. Στο σύστημα θα ενσωματώνονται πληροφορίες από το Κτηματολόγιο, την ΑΑΔΕ, τον ΔΕΔΔΗΕ, την ΕΥΔΑΠ, τις Πολεοδομίες, ακόμη και από τις δικαστικές βάσεις δεδομένων, ώστε να είναι διαθέσιμες τυχόν εκκρεμείς υποθέσεις ή διενέξεις για δικαιώματα ιδιοκτησίας.
Παράλληλα, το E-Registries θα περιλαμβάνει και δεδομένα από τα συστήματα αγροτικών ενισχύσεων, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό για την πλήρη αποτύπωση της χρήσης κάθε γεωτεμαχίου – αν καλλιεργείται, αν είναι επιλέξιμο για επιδοτήσεις ή αν χρησιμοποιείται με διαφορετικό τρόπο. Με αυτόν τον τρόπο, δημιουργείται για πρώτη φορά ένας ενιαίος ψηφιακός φάκελος ακινήτου που «ακολουθεί» την ιδιοκτησία σε όλη τη διάρκεια ζωής της, εξαλείφοντας τη σημερινή πολυπλοκότητα, τις αντικρουόμενες δηλώσεις και τα συχνά λάθη που εμφανίζονται στις μεταβιβάσεις.
Όταν το έργο ολοκληρωθεί, κάθε ακίνητο θα ταυτίζεται πλήρως με τα γεωμετρικά χαρακτηριστικά και τα στοιχεία που έχουν δηλωθεί στο Κτηματολόγιο, ενώ οποιαδήποτε μεταβολή – είτε αφορά την πολεοδομία, είτε την ιδιοκτησία, είτε τεχνικά χαρακτηριστικά – θα ενημερώνει αυτόματα όλες τις σχετικές βάσεις δεδομένων μέσω διαλειτουργικότητας. Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι ο ιδιοκτήτης απαλλάσσεται από τον κυκεώνα των πολλαπλών δηλώσεων και των χρόνιων καθυστερήσεων. Σήμερα, είναι συχνό το φαινόμενο οι αγοραπωλησίες να «κολλούν» επειδή τα δηλωμένα τετραγωνικά στο Κτηματολόγιο δεν ταιριάζουν με εκείνα του Ε9, με αποτέλεσμα να απαιτούνται χρονοβόρες διορθώσεις και επιπλέον κόστος.
Ένα βασικό πλεονέκτημα του Ενιαίου Μητρώου Ακινήτων είναι ότι δεν θα χρειαστεί καμία επανυποβολή στοιχείων από τους πολίτες. Όλες οι επίσημες βάσεις – Κτηματολόγιο, ΑΑΔΕ, ΔΕΔΔΗΕ, ΕΥΔΑΠ, Πολεοδομίες – θα συγχρονίζονται αυτόματα μεταξύ τους. Έτσι, για παράδειγμα, με την ηλεκτρονική καταχώριση ενός συμβολαίου στο myPROPERTY, το νέο σύστημα θα ενεργοποιεί άμεσα ενημερώσεις προς τον δήμο, τις εταιρείες ηλεκτρισμού και την ΕΥΔΑΠ, χωρίς να απαιτείται καμία επιπλέον ενέργεια από τον προηγούμενο ή τον νέο ιδιοκτήτη.
Από που θα προέλθουν τα στοιχεία
Τα στοιχεία για κάθε ακίνητο θα προέρχονται από ένα ολοκληρωμένο πλέγμα πηγών:
- Το Κτηματολόγιο, το οποίο αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2025.
- Το Ε9, όπου καταγράφονται οι φορολογικές πληροφορίες ιδιοκτησίας.
- Οι πολεοδομικές άδειες που τηρεί το ΤΕΕ και αφορούν κατασκευές και μεταβολές κτηρίων.
- Οι δικαστικές βάσεις δεδομένων, για τον εντοπισμό εκκρεμοτήτων σχετικών με ιδιοκτησιακές διαφορές.
- Τα συστήματα αγροτικών ενισχύσεων, που αποτυπώνουν τη χρήση και την επιλεξιμότητα των αγροτεμαχίων.
Με την ενεργοποίηση του Μ.Α.Τ.Α., κάθε μεταβολή στην ιδιοκτησία θα καταγράφεται άμεσα και αυτόματα. Το E-Registries θα ενημερώνει σε πραγματικό χρόνο όλους τους συναρμόδιους φορείς, καταργώντας αιτήσεις, φυσική παρουσία σε γκισέ και την ανάγκη συλλογής διαφόρων δικαιολογητικών. Κεντρικός στόχος του υπουργείου Οικονομικών είναι η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος που θα συγκεντρώνει όλες τις πτυχές της ακίνητης περιουσίας: από τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα και τον τρόπο εκμετάλλευσης, έως τις τεχνικές υποδομές, τις ενεργειακές και τηλεπικοινωνιακές συνδέσεις, τις μισθώσεις και τις φορολογικές υποχρεώσεις.
Με αυτό το νέο πλαίσιο, η διαχείριση της ακίνητης περιουσίας περνάει σε μία νέα εποχή διαφάνειας, απλότητας και αξιοπιστίας.
