Εκτεταμένο πλέγμα ελέγχων σε οδικούς άξονες, σημεία διέλευσης και μετακινήσεις που σχετίζονται με την κτηνοτροφική δραστηριότητα έχει αναπτύξει τους τελευταίους μήνες το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων σε στενή συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία, στο πλαίσιο της εφαρμογής των μέτρων για τον περιορισμό της ευλογιάς των αιγοπροβάτων.
Οι έλεγχοι πραγματοποιούνται σε οχήματα μεταφοράς ζωντανών ζώων και ζωικών προϊόντων, έχοντας ως στόχο τη διασταύρωση των συνοδευτικών εγγράφων και την επιβεβαίωση ότι τηρούνται οι περιορισμοί μετακίνησης που έχουν τεθεί για την αποτροπή της διασποράς της ζωονόσου. Παράλληλα, η Ελληνική Αστυνομία υποστηρίζει την εφαρμογή των μέτρων που ισχύουν στις ζώνες προστασίας και επιτήρησης γύρω από μολυσμένες εκτροφές, συμβάλλοντας στην επιτήρηση των περιοχών όπου έχουν καταγραφεί εστίες.
Όπως είπε στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Γενικός Γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης «η αντιμετώπιση της ευλογιάς είναι συνολική προσπάθεια που απαιτεί κανόνες, επιτήρηση και συνέπεια στην εφαρμογή. Η στενή συνεργασία ΥΠΑΑΤ και Ελληνικής Αστυνομίας ενισχύει την αποτελεσματικότητα των μέτρων βιοασφάλειας, αποτρέπει παράνομες μετακινήσεις και στηρίζει στην πράξη τις κτηνιατρικές υπηρεσίες και τις Περιφέρειες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή».
Παράλληλα, σύμφωνα με τον κ. Πρωτοψάλτη «μπαίνοντας προς την περίοδο του Πάσχα, που είναι κρίσιμη λόγω αυξημένων μετακινήσεων, χρειάζεται όλοι -κτηνοτρόφοι, μεταφορείς και κάθε εμπλεκόμενος- να τηρήσουν ευλαβικά τα μέτρα, ώστε να κρατηθούν χαμηλά τα κρούσματα και να μη βρεθούμε ξανά μπροστά σε νέο κύμα έξαρσης. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: Μηδενική ανοχή στην παραβατικότητα».
Σύμφωνα με τα ισχύοντα πρωτόκολλα, στις περιοχές όπου εντοπίζονται κρούσματα δημιουργούνται συγκεκριμένες ζώνες περιορισμού. Η ζώνη προστασίας εκτείνεται σε ακτίνα έως 5 χιλιομέτρων από τη μολυσμένη εκτροφή, ενώ ακολουθεί η ζώνη επιτήρησης που καλύπτει απόσταση από 5 έως 20 χιλιόμετρα. Επιπλέον, προβλέπεται ευρύτερη ζώνη περιορισμών από 20 έως 40 χιλιόμετρα, όπου ισχύουν ειδικοί κανόνες για τις μετακινήσεις ζώων. Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στον περιορισμό της μετάδοσης της νόσου και στην προστασία της κτηνοτροφικής παραγωγής.
Κεντρικός στόχος των ελέγχων είναι να αποτρέπονται περιστατικά παράνομης διακίνησης ζώων ή ζωικών προϊόντων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε περαιτέρω εξάπλωση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Η αυστηρή εφαρμογή των κανόνων βιοασφάλειας θεωρείται κρίσιμη για την προστασία της παραγωγής, καθώς τυχόν παραβιάσεις μπορεί να υπονομεύσουν τα μέτρα που λαμβάνονται για τον περιορισμό των εστιών.
Τα συγκεντρωτικά στοιχεία των ελέγχων
Η δραστηριότητα των ελέγχων αποτυπώνεται στα συγκεντρωτικά στοιχεία που έχουν καταγραφεί από την έναρξη της επιχείρησης. Συγκεκριμένα, από τις 14 Οκτωβρίου 2025 έως και τις 4 Μαρτίου 2026 πραγματοποιήθηκαν συνολικά 21.755 έλεγχοι οχημάτων. Στο ίδιο χρονικό διάστημα βεβαιώθηκαν 53 παραβάσεις, πραγματοποιήθηκαν 56 συλλήψεις και καταγράφηκαν 417 παροχές συνδρομής από την Ελληνική Αστυνομία.
Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν τη συστηματική παρουσία των ελεγκτικών μηχανισμών στο πεδίο και την προσπάθεια ενίσχυσης της επιτήρησης σε περιοχές όπου παρατηρείται αυξημένη κινητικότητα που συνδέεται με την κτηνοτροφία.
Επιπλέον, το τελευταίο διάστημα οι έλεγχοι έχουν εντατικοποιηθεί. Από την 1η Φεβρουαρίου έως και τις 4 Μαρτίου πραγματοποιήθηκαν 5.020 έλεγχοι οχημάτων και 5.935 έλεγχοι ατόμων. Στο ίδιο διάστημα οι συλλήψεις ανήλθαν σε 19, γεγονός που δείχνει ότι οι αρχές έχουν αυξήσει την επιχειρησιακή παρουσία τους σε περιοχές όπου εντοπίζονται παραβάσεις.
Οι παραβάσεις που καταγράφονται αφορούν κυρίως την παραβίαση μέτρων βιοασφάλειας και περιορισμών μετακίνησης. Σε πολλές περιπτώσεις εντοπίζονται μετακινήσεις αιγοπροβάτων χωρίς τα απαραίτητα έγγραφα μεταφοράς, μεταφορές ζώων εκτός των επιτρεπόμενων ζωνών ή παραβίαση των κανόνων που αφορούν τη βόσκηση σε περιόδους αυξημένης επιτήρησης.
Ενδεικτικές υποθέσεις που καταγράφηκαν το τελευταίο διάστημα δείχνουν τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται οι παραβάσεις στην πράξη. Σε πρόσφατο περιστατικό στη Ναυπακτία, αστυνομικοί εντόπισαν τρία άτομα να μεταφέρουν συνολικά 36 πρόβατα και 8 αρνιά. Τα ζώα έφεραν την προβλεπόμενη σήμανση, ωστόσο οι μεταφορείς δεν διέθεταν τα απαραίτητα έγγραφα μετακίνησης, γεγονός που οδήγησε σε συλλήψεις.
Ανάλογες υποθέσεις καταγράφηκαν και σε άλλες περιοχές της χώρας. Στη Λάρισα και στα Φάρσαλα έγιναν συλλήψεις για βόσκηση ζώων σε αποστάσεις εκατοντάδων μέτρων από τις εκτροφές, πρακτική που απαγορεύεται στο πλαίσιο των μέτρων επιτήρησης. Στη Μαγνησία, επίσης, εντοπίστηκε κοπάδι να βόσκει σε απόσταση περίπου δύο χιλιομέτρων από την εκτροφή, κατά παράβαση των ισχυόντων περιορισμών.
Οι περιπτώσεις αυτές αναδεικνύουν, σύμφωνα με τις αρχές, τις δυσκολίες που υπάρχουν στην πλήρη εφαρμογή των μέτρων, αλλά και τη σημασία της συνεχούς επιτήρησης για τον εντοπισμό παραβατικών πρακτικών.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία που αφορούν τον Φεβρουάριο, καθώς μέσα σε διάστημα 26 ημερών καταγράφηκαν 13 παραβάσεις και πραγματοποιήθηκαν 14 συλλήψεις.
Παρότι το χρονικό αυτό διάστημα είναι σημαντικά μικρότερο σε σχέση με την περίοδο Οκτωβρίου-Ιανουαρίου, οι συλλήψεις του Φεβρουαρίου αντιστοιχούν σχεδόν στο 40% των συλλήψεων που είχαν πραγματοποιηθεί στο προηγούμενο τετράμηνο, όταν είχαν καταγραφεί 37 συλλήψεις.
Η αύξηση αυτή αποδίδεται στην εντατικοποίηση των στοχευμένων ελέγχων, καθώς και στις διασταυρώσεις στοιχείων που πραγματοποιούνται στο πεδίο από τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Μέχρι στιγμής το Μάρτιο έχουν πραγματοποιηθεί 5 συλλήψεις για παραβίαση των μέτρων πρόληψης ζωονόσων. Συγκεκριμένα, το διήμερο 1 και 2 Μαρτίου στη Ναύπακτο έγιναν τρεις συλλήψεις, στις 4 Μαρτίου συνελήφθη ένας 57χρονος αλλοδαπός σε χωριό του δήμου Λαγκαδά Θεσσαλονίκης, και ένας αλλοδαπός σε αγροτική περιοχή στο Τριάδι Θεσσαλονίκης. Τα γεγονότα αυτά επιβεβαιώνουν ότι η επιχειρησιακή πίεση παραμένει αυξημένη και ότι οι έλεγχοι συνεχίζονται με αμείωτη ένταση.
Τέλος, από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων επισημαίνεται ότι οι έλεγχοι θα συνεχιστούν το επόμενο διάστημα, με στόχο να αποτρέπονται μετακινήσεις που δεν συμμορφώνονται με τους περιορισμούς, να περιορίζεται ο κίνδυνος διασποράς της ευλογιάς των αιγοπροβάτων και να προστατεύεται η κτηνοτροφία της χώρας.
