Χιλιάδες φορολογικούς φακέλους ανοίγει ξανά η ΑΑΔΕ, βάζοντας στο μικροσκόπιο τραπεζικές καταθέσεις, δηλώσεις εισοδήματος, υποθέσεις ΦΠΑ και στοιχεία ακινήτων, σε μια προσπάθεια να προλάβει την παραγραφή εκκρεμών ελέγχων μέχρι το τέλος του 2026. Οι ελεγκτικές υπηρεσίες έχουν λάβει εντολή να επιταχύνουν τις διασταυρώσεις και να ολοκληρώσουν όσο το δυνατόν περισσότερους καταλογισμούς, αξιοποιώντας τα ψηφιακά εργαλεία και κυρίως το Σύστημα Μητρώου Τραπεζικών Λογαριασμών και Πληρωμών, το οποίο επιτρέπει τον έλεγχο των τραπεζικών κινήσεων και τη σύγκρισή τους με τα εισοδήματα που έχουν δηλωθεί στην Εφορία.
Η κινητοποίηση των ελεγκτικών υπηρεσιών δεν είναι τυχαία. Στο τέλος του 2026 λήγει η προθεσμία παραγραφής για χιλιάδες φορολογικές υποθέσεις και, αν μέχρι τότε δεν έχουν ολοκληρωθεί οι έλεγχοι και δεν έχουν εκδοθεί οι σχετικές πράξεις καταλογισμού, το Δημόσιο χάνει οριστικά το δικαίωμα να επιβάλει φόρους και πρόστιμα. Για τον λόγο αυτό η ΑΑΔΕ έχει θέσει σε εφαρμογή σχέδιο επιτάχυνσης των ελέγχων, δίνοντας προτεραιότητα σε υποθέσεις με υψηλό φορολογικό ενδιαφέρον.
Στο επίκεντρο βρίσκονται κυρίως υποθέσεις φορολογίας εισοδήματος, ΦΠΑ και φορολογίας ακινήτων, καθώς και περιπτώσεις στις οποίες εντοπίζονται ενδείξεις ότι οι τραπεζικές κινήσεις ή η αύξηση της περιουσίας ενός φορολογουμένου δεν συμβαδίζουν με τα εισοδήματα που έχει δηλώσει. Μέσα από τις ηλεκτρονικές διασταυρώσεις, οι ελεγκτές μπορούν να εντοπίσουν σημαντικές αποκλίσεις που οδηγούν σε περαιτέρω έρευνα και, εφόσον διαπιστωθούν παραβάσεις, σε επιβολή φόρων και προστίμων.
Οι χρήσεις που παραμένουν ανοικτές
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στις επιχειρήσεις και στους επαγγελματίες που χρησιμοποιούν ηλεκτρονική τιμολόγηση μέσω παρόχου. Για τις συγκεκριμένες περιπτώσεις ισχύει τριετής χρόνος παραγραφής, γεγονός που σημαίνει ότι οι φορολογικές χρήσεις του 2022 παραμένουν ανοικτές για έλεγχο έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Η ηλεκτρονική καταγραφή των συναλλαγών επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να πραγματοποιεί ταχύτερες και πιο στοχευμένες διασταυρώσεις.
Παράλληλα συνεχίζονται οι έλεγχοι για τις φορολογικές χρήσεις του 2020, οι οποίες υπάγονται στον γενικό κανόνα της πενταετούς παραγραφής. Μαζί εξετάζονται και οι τραπεζικές κινήσεις της ίδιας χρονιάς, καθώς εξακολουθούν να μπορούν να ελεγχθούν, σε αντίθεση με παλαιότερες χρήσεις που έχουν ήδη παραγραφεί.
Ανοικτές παραμένουν επίσης υποθέσεις του 2015, όταν έχουν προκύψει νέα ή συμπληρωματικά στοιχεία που δεν ήταν διαθέσιμα κατά τον αρχικό έλεγχο. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται και υποθέσεις με πλαστά ή εικονικά φορολογικά στοιχεία, οι οποίες, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, μπορούν να υπαχθούν στη δεκαετή παραγραφή.
Επιπλέον, η ΑΑΔΕ εξακολουθεί να μπορεί να ελέγχει ακόμη και ιδιαίτερα παλιές υποθέσεις, που φτάνουν έως και το 2010, στις περιπτώσεις όπου δεν είχε υποβληθεί ποτέ φορολογική δήλωση ή αυτή κατατέθηκε με σημαντική καθυστέρηση. Σε αυτές τις περιπτώσεις η νομοθεσία προβλέπει δυνατότητα επέκτασης του χρόνου παραγραφής έως και στα δεκαπέντε χρόνια.
Πώς γίνονται οι έλεγχοι
Το βασικό εργαλείο των ελεγκτών είναι το Σύστημα Μητρώου Τραπεζικών Λογαριασμών και Πληρωμών, μέσω του οποίου πραγματοποιούνται διασταυρώσεις ανάμεσα στις τραπεζικές κινήσεις και στα στοιχεία που έχουν δηλωθεί στην Εφορία. Όπου εντοπίζονται σημαντικές αποκλίσεις, ο φάκελος ανοίγει εκ νέου και ακολουθεί αναλυτικός φορολογικός έλεγχος. Στόχος της ΑΑΔΕ είναι να ολοκληρωθούν όσο το δυνατόν περισσότερες υποθέσεις πριν εκπνεύσουν οι νόμιμες προθεσμίες παραγραφής, ώστε να μη χαθούν δημόσια έσοδα και να μην παραμείνουν ατιμώρητες σοβαρές περιπτώσεις φοροδιαφυγής.
