Νέος εξαµηνιαίος κύκλος αναδροµικών για 345.000 συνταξιούχους ξεκινά τον Ιούνιο, µετά την ολοκλήρωση και τη διασύνδεση όλων των λειτουργιών του Ολοκληρωµένου Πληροφοριακού Συστήµατος (ΟΠΣ) του ΕΦΚΑ.
Οι πληρωµές, οι οποίες θα γίνονται σταδιακά κάθε µήνα µέσα στο εξάµηνο, αφορούν 30.000 περιπτώσεις µε λάθη στον επανυπολογισµό, 45.000 επιστροφές σε χήρες και στρατιωτικούς, 200.000 παλιούς συνταξιούχους µε παράλληλη ασφάλιση, 30.000 συνταξιούχους που εργάζονται µε επανυπολογισµό του επιπλέον χρόνου ασφάλισης και 40.000 νέους συνταξιούχους µε παράλληλη ασφάλιση.
Ειδικότερα, σύµφωνα µε τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί µέχρι σήµερα, 18.000 δικαιούχοι έχουν ήδη λάβει αναδροµικά, ενώ οι καταβολές αναµένεται να συνεχιστούν και το επόµενο διάστηµα, καθώς παραµένουν ανοιχτές χιλιάδες υποθέσεις που απαιτούν επανέλεγχο στοιχείων και διορθώσεις στους υπολογισµούς.
Ποιοι συνταξιούχοι δικαιούνται αναδρομικά
1. Συνταξιούχοι µε λάθη στον επανυπολογισµό. Σε πολλές περιπτώσεις είχαν χρησιµοποιηθεί εσφαλµένα στοιχεία για τον χρόνο ασφάλισης ή τις συντάξιµες αποδοχές, µε αποτέλεσµα οι δικαιούχοι να λαµβάνουν χαµηλότερη σύνταξη από αυτή που πραγµατικά δικαιούνταν. Τα αναδροµικά καλύπτουν περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2019 έως και τον µήνα κατά τον οποίο ολοκληρώθηκε η διόρθωση της σύνταξης, δηλαδή µε τους νέους συντελεστές υπολογισµού του νόµου Βρούτση.
2. Παράλληλη ασφάλιση. Οι πληρωµές αναδροµικών ξεκίνησαν τον Μάρτιο και συνεχίζονται στους συνταξιούχους που κατέβαλλαν εισφορές σε δύο διαφορετικούς ασφαλιστικούς φορείς έως το 2016 και συνταξιοδοτήθηκαν µετά τον Μάιο του 2016. Σε πολλές από αυτές τις υποθέσεις, κατά την αρχική απονοµή της σύνταξης δεν είχε ενσωµατωθεί σωστά η προσαύξηση που αντιστοιχούσε στο δεύτερο Ταµείο. Το αποτέλεσµα ήταν ότι οι δικαιούχοι λάµβαναν µικρότερες συντάξεις, παρά το γεγονός ότι είχαν πληρώσει επιπλέον εισφορές για χρόνια. Μετά τους νέους επανυπολογισµούς προκύπτουν τόσο αναδροµικά ποσά όσο και αυξήσεις στη µηνιαία σύνταξη. Σε ορισµένες περιπτώσεις η µηνιαία προσαύξηση φτάνει έως και τα 400 ευρώ, ανάλογα µε τα έτη παράλληλης ασφάλισης και το ύψος των εισφορών που είχαν καταβληθεί.
4. Υπολογισµός δεύτερης ασφάλισης σε 200.000 παλιούς ασφαλισµένους. Το θέµα αναµένεται να λυθεί µε την επέκταση της ισχύουσας ρύθµισης για την παράλληλη ασφάλιση και σε όσους αποχώρησαν πριν από τις 13 Μαΐου 2016, δηλαδή πριν από την εφαρµογή του νόµου Κατρούγκαλου. Η προσαύξηση σύνταξης για όσους είχαν παράλληλη ασφάλιση θεσπίστηκε µε τον νόµο 4387/2016, ωστόσο εφαρµόστηκε αποκλειστικά για όσους συνταξιοδοτήθηκαν µετά την έναρξη ισχύος του. Αυτό είχε αποτέλεσµα να δηµιουργηθεί µια σαφής διαφοροποίηση µεταξύ «παλαιών» και «νέων» συνταξιούχων, παρότι και οι δύο κατηγορίες είχαν καταβάλει εισφορές σε περισσότερα από ένα Ταµεία. Στο προ του 2016 καθεστώς η αξιοποίηση του παράλληλου χρόνου ασφάλισης ήταν περιορισµένη και συνδεόταν µε προϋποθέσεις, µε αποτέλεσµα µόνο όσοι είχαν συµπληρώσει τουλάχιστον 16 έτη παράλληλης ασφάλισης µπορούσαν να διεκδικήσουν δεύτερη σύνταξη, και αυτή υπό την προϋπόθεση ότι θα έφταναν το 67ο έτος της ηλικίας τους. Για όσους δεν συµπλήρωναν το όριο αυτό, οι επιπλέον εισφορές ουσιαστικά δεν µετουσιώνονταν σε συνταξιοδοτικό όφελος. Αντίθετα, για τους συνταξιούχους µετά το 2016 ισχύει ένα σαφώς ευνοϊκότερο πλαίσιο. Ο παράλληλος χρόνος ασφάλισης λαµβάνεται υπόψη ανεξαρτήτως διάρκειας, ενώ η προσαύξηση υπολογίζεται µε συγκεκριµένο συντελεστή που συνδέεται µε τις καταβληθείσες εισφορές και τις συντάξιµες αποδοχές. Σε αυτές τις περιπτώσεις το ύψος της προσαύξησης µπορεί να είναι ιδιαίτερα σηµαντικό, ανάλογα µε τη διάρκεια της παράλληλης ασφάλισης και το επίπεδο των εισφορών. Σε περιπτώσεις όπου ο παράλληλος χρόνος προσεγγίζει τα 15 έτη και οι αποδοχές ήταν υψηλές, η αύξηση µπορεί να φτάσει ακόµη και τα 300 έως 360 ευρώ µηνιαίως.
5. Αναδροµικά σε εργαζόµενους συνταξιούχους. Πρόκειται για 30.000 περιπτώσεις που παράλληλα µε τη σύνταξη εξακολουθούν να εργάζονται. Για κάθε έτος απασχόλησης οι συνταξιούχοι έχουν προσαύξηση στη σύνταξη που υπολογίζεται µε συντελεστή αναπλήρωσης 0,77% επί του µισθού εργασίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις αντιστοιχούν αναδροµικά από 15-85 ευρώ τον µήνα για 5 έτη, ανάλογα µε το ύψους µισθού και κρατήσεων. Να σηµειωθεί ότι το καθεστώς για τους εργαζόµενους συνταξιούχους έχει αλλάξει από την 1η Ιανουαρίου 2024 και παραµένει το ίδιο και σήµερα. Ειδικότερα, η παλιά οριζόντια περικοπή της σύνταξης έχει αντικατασταθεί από έναν ειδικό πόρο υπέρ e-ΕΦΚΑ, ο οποίος επιβάλλεται πάνω στην εργασία ή τη δραστηριότητα του συνταξιούχου. Για τους µισθωτούς εργαζόµενους συνταξιούχους η βασική κράτηση είναι 10% επί των ασφαλιστέων αποδοχών. Ο πόρος αυτός βαρύνει αποκλειστικά τον ίδιο τον συνταξιούχο, παρακρατείται από τον εργοδότη και αποδίδεται στον e-ΕΦΚΑ µαζί µε τις υπόλοιπες εισφορές. Παράλληλα, εξακολουθούν να καταβάλλονται και οι κανονικές ασφαλιστικές εισφορές που αντιστοιχούν στην απασχόληση. Για τον επανυπολογισµό της σύνταξης ετοιµάζει ρύθµιση το υπουργείο Εργασίας ώστε ανά πενταετία να γίνεται αυτόµατα ο επανυπολογισµός συντάξεων, ασχέτως αν ο συνταξιούχος διέκοψε την εργασία του, έτσι ώστε να γίνεται ταχύτερη ανταπόδοση των εισφορών, αλλά και η αποσυµφόρηση των υπηρεσιών του e-ΕΦΚΑ.
