Περίπου το 30% των συνταγών φαρμάκων στις ΗΠΑ μένουν ανεκτέλεστες από τους ασθενείς, εξαιτίας της αυξημένης συμμετοχής τους που οδηγούν τις ιδιωτικές πληρωμές για φάρμακα να κυμαίνονται κατά μέσο όρο γύρω στις 2.000 δολάρια το χρόνο, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις ξεπερνούν και τις 3.500 δολ.
Παρότι η χρήση γενοσήμων είναι ευρεία στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, και σε αυτές τις περιπτώσεις οι ασθενείς προτιμούν γενόσημα 10ετίας ή 20ετίας έναντι των γενοσήμων νεότερης γενιάς. Αντίστοιχα και τα βιο-ομοειδή περιορίζονται στο 25% των αντίστοιχων βιολογικών φαρμάκων.
Όσο για τα νέα πρωτότυπα φάρμακα, μόνο οι μισές συνταγές εκτελούνται τελικά, ενώ ούτε το 30% των ασθενών δεν καταφέρνει να κρατηθεί στη φαρμακευτική του αγωγή για ένα χρόνο.
Και όλα αυτά, τη στιγμή που την επόμενη πενταετία περιμένουμε την έγκριση 50-55 νέων φαρμάκων κάθε χρόνο για τη θεραπεία του καρκίνου, σπανίων παθήσεων, διαβήτη, παχυσαρκίας και νευρολογικών παθήσεων.
Τα στοιχεία αυτά παραθέτει έκθεση της εταιρείας μελετών IQVIA για τη χρήση των φαρμάκων στις ΗΠΑ την επόμενη πενταετία.
Πρόσβαση ασθενών στα φάρμακα
Σύμφωνα με την έκθεση, τo 27% των νέων συνταγών μένουν ανεκτέλεστες, κυρίως λόγω μη κάλυψης φαρμάκων από την ασφάλιση των ασθενών, αλλά και πάνω από το ένα τρίτο των συνταγών μένουν απλήρωτες στο Medicaid λόγω μεγαλύτερης συμμετοχής των ασθενών.
Ασθενείς που χρειάστηκαν μια νέα θεραπεία εγκατέλειψαν τελικά 96 εκατομμύρια συνταγές στα φαρμακεία το 2024 λόγω αυξημένου κόστους, καθώς δεν είχαν ασφάλιση ή η ασφάλειά τους δεν τους κάλυπτε.
Όταν πρόκειται για καινούρια φάρμακα, εδώ πάνω από τις μισές συνταγές μένουν ανεκτέλεστες, με αποτέλεσμα μόνο το 29% των ασθενών να ακολουθήσουν τη θεραπεία τους για ένα χρόνο.
Ενώ τα γενόσημα γενικά προτιμώνται από τις ασφαλιστικές, πάνω από το 25% των νέων γενοσήμων απορρίπτονται από τους πληρωτές δύο χρόνια μετά την εισαγωγή τους, περιορίζοντας τη λήψη γενοσήμων και την εξοικονόμηση πόρων για τους ασθενείς και το σύστημα υγείας.
Όμως το ιστορικό μοτίβο της ταχείας διείσδυσης των γενοσήμων στα θεραπευτικά σχήματα και της μείωσης των τιμών φαίνεται να μην συνεχίζεται, όπως φαίνεται από τη μικρότερη χρήση των νεότερων γενοσήμων που μπήκαν στην αγορά την τελευταία πενταετία, έναντι εκείνων που κυκλοφορούν ήδη εδώ και 10-20 χρόνια.
Αντίστοιχα και τα βιοομοειδή αξιοποιούνται σε περιορισμένο βαθμό, αφού μέχρι σήμερα αντιπροσωπεύουν μόνο το 24% του όγκου των ανταγωνιστικών μορίων.
Ιδιωτικές πληρωμές
Το συνολικό κόστος της ιδιωτικής δαπάνης από την τσέπη των ασθενών για φάρμακα έφτασε τα 98 δις. δολ. το 2024, σημειώνοντας αύξηση 6 δις. δολ., με μεγάλο μέρος της αύξησης αυτής να αφορά ειδικά φάρμακα και όχι φάρμακα που διακινούνται μέσω φαρμακείου.
Το μέσο κόστος ανά συνταγή παρέμεινε σταθερό το 2024, αν και το μέσο κόστος για πρωτότυπα φάρμακα συνέχισε να αυξάνεται, κυρίως λόγω της αυξημένης χρήσης αγωνιστών GLP-1 στον διαβήτη και την παχυσαρκία.
Πάνω από το 90% των συνταγών κοστίζουν στους ασθενείς λιγότερο από 20 δολάρια, ενώ ο συνταγές που οι ασθενείς προμηθεύονται τα φάρμακά τους χωρίς συμμετοχή, αυξήθηκαν στο 46% το 2024, από 32% το 2019.
Παρόλα αυτά, 79 εκατομμύρια συνταγές κόστισαν στους ασθενείς πάνω από 125 δολάρια το 2024, σημειώνοντας μέση ετήσια αύξηση 10% τα τελευταία πέντε χρόνια και το 40% αυτών αφορά ασθενείς του Medicare.
Οι συνταγές λιανικής, ταχυδρομείου και μακροχρόνιας περίθαλψης ξεπέρασαν τα 7 δισεκατομμύρια το 2024, μια αύξηση 2,5% σε σχέση με το 2023.
Οι ασφαλισμένοι του Medicare το 2024 κατέβαλαν οι ίδιοι, κατά μέσο όρο πάνω από 2.000 δολ. για την κάλυψη των ετήσιων αναγκών τους για φάρμακα, ως όριο της νομοθεσίας για μείωση του πληθωρισμού, μειώνοντας τους ασφαλισμένους που κατέβαλαν πάνω από 3.500 δολ. το έτος για τον ίδιο σκοπό.
Μπορεί οι αγωνιστές GLP-1 να έχουν αυξήσει το μέσο κόστος συνταγογράφησης για τον διαβήτη τα τελευταία δύο χρόνια, όμως το πλαφόν στα 35 δολάρια έχει μειώσει το μέσο κόστος ινσουλίνης, εξοικονομώντας σχεδόν 681 εκατ. δολ. σε ινσουλίνες το 2024, σε σύγκριση με τις μέγιστες τιμές που καταβάλλονταν το 2020. Αντίστοιχα πλαφόν σε αναπνευστικές συσκευές εισπνοής θα μπορούσαν να εξοικονομήσουν στους ασθενείς 672 εκατ. δολ.
Νέα φάρμακα
Περίπου 50-55 νέα φάρμακα αναμένεται να κυκλοφορούν κάθε χρόνο ως το 2029 στις ΗΠΑ, κυρίως ογκολογικά, ορφανά φάρμακα σπανίων παθήσεων, αλλά και παραδοσιακές θεραπείες για διαβήτη, παχυσαρκία και νευρολογικές παθήσεις.
Με το δεδομένο αυτό, η φαρμακευτική δαπάνη αναμένεται να αυξηθεί κατά 5-8% στη βάση επίσημων τιμών λιανικής, ενώ η φαρμακοβιομηχανία αναμένεται να αυξήσει τις πωλήσεις της κατά 3-6%, μετά την αφαίρεση εκπτώσεων και υποχρεωτικών επιστροφών. Συνολικά η φαρμακευτική δαπάνη εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 600 δις. δολ.
Σε απόλυτους αριθμούς, η αύξηση αναμένεται να φτάσει τα 116 δις. δολ. σε σχέση με το 2024, μετά την αντιστάθμιση των δαπανών για νέες θεραπείες και αύξηση της κατανάλωσης, από εξοικονομήσεις που θα προκύψουν από μειώσεις τιμών λόγω λήξης διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας.
Τα νέα φάρμακα αναμένεται να κοστίσουν 125 δις. δολ. την επόμενη πενταετία, έναντι 141 δις. δολ. μεταξύ 2020-2024, καθώς οι τιμές αναμένεται να είναι μειωμένες κατά 1-4%. Οι εξοικονομήσεις από απώλεια της αποκλειστικότητας (λήξη πατέντας) αναμένεται να φτάσουν τα 90,9 δις. δολ. στην πενταετία, συμπεριλαμβάνοντας στις εξοικονομήσεις αυτές και τα μικρά μόρια (χημικά φάρμακα) που θα αντιμετωπίσουν τον ανταγωνισμό των γενοσήμων.
Το 2024, ο όγκος συνταγογραφουμένων φαρμάκων αυξήθηκε κατά 1,7%, φτάνοντας τις 215 δις. ημέρες θεραπείας. Η αύξηση των φαρμάκων κοινότητας επιβραδύνθηκε το 2024, ενώ η αύξηση των μη λιανικών φαρμάκων συνέχισε να επιταχύνεται, ειδικά σε κλινικές και ιατρεία. Οι συνταγές λιανικής, ταχυδρομείου και μακροχρόνιας περίθαλψης ανήλθαν συνολικά σε περισσότερα από 7 δισεκατομμύρια το 2024, σημειώνοντας αύξηση 2,5% σε σχέση με το 2023, αν και ο ρυθμός ανάπτυξης συνέχισε να επιβραδύνεται.
Οι νέες συνταγές για χρόνιες και οξείες παθήσεις αυξήθηκαν το 2024 πάνω από τα επίπεδα του 2019, αν και η μεγαλύτερη αύξηση περιορίστηκε σε συνταγές οξέων περιστατικών, με τις εποχικές αναπνευστικές παθήσεις να κατέχουν τα πρωτεία.
Κατανάλωση
Η αύξηση των ατόμων που κατέφυγαν σε ιδιωτική ασφάλιση οδήγησε σε μείωση των ατόμων που καλύπτονται από το Medicaid. Αντίθετα, οι συνταγές για τους εγγεγραμμένους στο Medicare έχουν σημειώσει τη μεγαλύτερη αύξηση τα τελευταία πέντε χρόνια, φτάνοντας το 25%, ποσοστό σχεδόν τριπλάσιο από την αύξηση του αριθμού των εγγεγραμμένων, καθώς περισσότεροι ηλικιωμένοι χρησιμοποιούν περισσότερα φάρμακα, με αποτέλεσμα κατά μέσο όρο 36 συνταγές ανά εγγεγραμμένο στο Medicare το 2024.
Οι περισσότεροι θεραπευτικοί τομείς είχαν μικρή αύξηση στις ημέρες θεραπείας το 2024, με λίγες εξαιρέσεις, για παράδειγμα στην παχυσαρκία όπου καταγράφηκε αύξηση άνω του 50% συνυπολογίζοντας και τους αγωνιστές GLP-1 τόσο για διαβήτη όσο και για παχυσαρκία, καθώς και στην ανοσολογία όπου η αύξηση έφτασε το 11%.
Η χρήση αντιβιοτικών έχει μειωθεί από το 2019, αν και η χρήση των κρίσιμων φαρμάκων του ΠΟΥ, τα οποία προορίζονται ως ύστατη επιλογή, έχει αυξηθεί κατά 42%, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για συνεχιζόμενη διαχείριση της μικροβιακής αντοχής.
Η χρήση στοχευμένων θεραπειών για τον καρκίνο έχει αυξηθεί κατά 14% από το 2019 και τα από στόματος χορηγούμενα φάρμακα αποτελούν περίπου τα μισά φάρμακα στοχευμένης θεραπείας.
Η χρήση αντιγριπικών εμβολίων είναι χαμηλότερα από το 2016-2017, ενώ μειώθηκαν οι εμβολιασμοί για άλλους αναπνευστικούς ιούς, καθώς και οι τακτικοί εμβολιασμοί ενηλίκων και παιδιών.
