Νέα ευνοϊκή ρύθμιση τίθεται σε ισχύ για μακροχρόνια ανέργους που βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση, παρέχοντας τη δυνατότητα συνέχισης της ασφάλισής τους χωρίς οικονομική επιβάρυνση. Σύμφωνα με το άρθρο 67 του νόμου 5239/2025, οι δικαιούχοι μπορούν να εξασφαλίσουν έως πέντε επιπλέον χρόνια ασφαλιστικού χρόνου, με τις εισφορές να καλύπτονται εξ ολοκλήρου από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (ΔΥΠΑ). Η νέα εγκύκλιος του e-ΕΦΚΑ διευκρινίζει αναλυτικά ποιοι άνεργοι δικαιούνται αυτό το σημαντικό ασφαλιστικό πλεονέκτημα και με ποια κριτήρια.
Ποιοι άνεργοι δικαιούνται τη δωρεάν προαιρετική ασφάλιση
Η ρύθμιση απευθύνεται σε ασφαλισμένους που έχουν χάσει την εργασία τους και χρειάζονται συγκεκριμένο αριθμό ετών για να ολοκληρώσουν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης. Βασικό κριτήριο αποτελεί η απόσταση από το ελάχιστο όριο ηλικίας που απαιτείται για πλήρη σύνταξη γήρατος, η οποία δεν πρέπει να υπερβαίνει τα πέντε έτη. Οι δικαιούχοι πρέπει να έχουν παραμείνει εκτός αγοράς εργασίας και να μην έχουν συμπληρώσει τον απαιτούμενο ασφαλιστικό χρόνο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος.
Το πρόγραμμα στοχεύει στην αποτροπή καταστάσεων όπου ασφαλισμένοι κινδυνεύουν να μην εξασφαλίσουν σύνταξη λόγω έλλειψης των απαραίτητων ενσήμων. Η χρηματοδότηση των ασφαλιστικών εισφορών από τη ΔΥΠΑ εξαλείφει κάθε οικονομική επιβάρυνση για τους ενδιαφερόμενους, καθιστώντας το μέτρο ιδιαίτερα προσβάσιμο.
Κατάργηση ηλικιακών ορίων και νέες προϋποθέσεις
Σημαντική καινοτομία της νέας νομοθετικής παρέμβασης αποτελεί η κατάργηση των σταθερών ηλικιακών ορίων που ίσχυαν μέχρι πρότινος. Το προηγούμενο καθεστώς όριζε συγκεκριμένα όρια στα 62 έτη για τους περισσότερους ασφαλισμένους και στα 57 έτη για εργαζόμενους σε βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα. Με το νέο πλαίσιο, τα απόλυτα αυτά όρια καταργούνται και αντικαθίστανται από ευέλικτο σύστημα.
Πλέον, το κρίσιμο στοιχείο είναι η χρονική απόσταση από το όριο συνταξιοδότησης που ισχύει για κάθε ασφαλισμένο ανάλογα με το ασφαλιστικό του καθεστώς. Αυτή η προσέγγιση εξατομικεύει τις προϋποθέσεις και επιτρέπει σε περισσότερους ανέργους να επωφεληθούν από το πρόγραμμα, ανεξάρτητα από την ακριβή ηλικία τους.
Διαδικασία και διάρκεια της προαιρετικής ασφάλισης
Οι ενδιαφερόμενοι που πληρούν τα κριτήρια μπορούν να υποβάλουν αίτηση για ένταξη στο πρόγραμμα προαιρετικής ασφάλισης μέσω των αρμόδιων υπηρεσιών. Η διάρκεια της κάλυψης μπορεί να φτάσει μέχρι και τα πέντε έτη, ανάλογα με τον υπολειπόμενο χρόνο που χρειάζεται ο κάθε ασφαλισμένος για να συμπληρώσει τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της προαιρετικής ασφάλισης, ο ασφαλιστικός χρόνος παραμένει ενεργός χωρίς καμία οικονομική συνεισφορά από τον δικαιούχο. Αυτό σημαίνει ότι οι άνεργοι που δικαιούνται μπορούν να διατηρήσουν τη συνέχεια της ασφαλιστικής τους κάλυψης μέχρι να φτάσουν στην ηλικία συνταξιοδότησης, εξασφαλίζοντας το δικαίωμα πλήρους σύνταξης γήρατος.
Δυνατότητα αναγνώρισης πλασματικού χρόνου
Επιπλέον διευκόλυνση προβλέπεται για ασφαλισμένους που έχουν ήδη συμπληρώσει το απαιτούμενο όριο ηλικίας αλλά υστερούν σε ημέρες ασφάλισης. Συγκεκριμένα, όσοι έχουν φτάσει στην ηλικία συνταξιοδότησης αλλά δεν διαθέτουν τις απαραίτητες 4.500 ημέρες ασφάλισης, μπορούν να επιλέξουν εναλλακτική λύση.
Με έγγραφη δήλωσή τους έχουν τη δυνατότητα να διακόψουν την προαιρετική ασφάλιση και να καλύψουν τον υπολειπόμενο χρόνο μέσω αναγνώρισης πλασματικών ετών, εφόσον αυτό επιτρέπεται από τη νομοθεσία. Η επιλογή αυτή μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη διαδικασία έκδοσης της σύνταξης, χωρίς να χρειάζεται η αναμονή ολοκλήρωσης του πενταετούς χρόνου προαιρετικής ασφάλισης.
Επιπλέον ασφαλιστικά δικαιώματα και αναδρομική ισχύς
Ο χρόνος που συγκεντρώνεται μέσω της προαιρετικής ασφάλισης δεν αξιοποιείται αποκλειστικά για τη θεμελίωση σύνταξης γήρατος. Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις του e-ΕΦΚΑ, ο ασφαλιστικός αυτός χρόνος λαμβάνεται υπόψη και για τη θεμελίωση δικαιώματος σύνταξης λόγω αναπηρίας ή θανάτου, παρέχοντας ευρύτερη ασφαλιστική προστασία.
Σημαντική πτυχή της ρύθμισης αποτελεί η αναδρομική της ισχύς από τις 17 Οκτωβρίου 2025, ημερομηνία δημοσίευσης του νόμου 5239/2025. Αυτό σημαίνει ότι οι άνεργοι που δικαιούνται μπορούν να υποβάλουν αίτηση και να επωφεληθούν από το πρόγραμμα με αναδρομική ισχύ από την ημερομηνία αυτή, εξασφαλίζοντας τη μέγιστη δυνατή ασφαλιστική κάλυψη.
